Yurt İçi Karayolu Taşımacılığında (TTK m. 850) Yükün Ziyaı, Hasarı ve Geç Tesliminden Sorumluluk
6102 sayılı TTK m. 850-893 ve 4925 sayılı Karayolu Taşıma Kanunu kapsamında nakliyecinin yük hasarı, çalınma, frigorifik soğuk zincir bozulması ve geç teslim sorumluluğu.
6102 Sayılı TTK (m. 850-893), 4925 Sayılı Karayolu Taşıma Kanunu
Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı, Sigorta Tahkim / Eksper Kuruluşları
Nevşehir Asliye Ticaret Mahkemesi (Zorunlu Ticari Arabuluculuk)
Nevşehir'den Türkiye'nin dört bir yanına yapılan patates, limon, bims blok, un ve sanayi ürünleri sevkiyatlarında; aracın devrilmesi, yükün ıslanması, frigorifik (soğutuculu) dorsenin termoking arızası nedeniyle gıdanın bozulması veya geç teslim sebebiyle gemi/ihracat yüklemesinin kaçırılması sıkça tazminat davalarına konu olmaktadır.
1. Taşıyıcının Sorumluluğu ve Kurtulma Sebepleri (TTK m. 875-878)
6102 sayılı TTK m. 875 uyarınca taşıyıcı; eşyanın taşınmak üzere teslim alındığı andan teslim edildiği ana kadar geçecek süre içinde eşyanın zıyaından (kaybından), hasarından veya teslimindeki gecikmeden doğan zararlardan sorumludur.
TTK m. 876 gereğince taşıyıcı ancak 'tedbirli bir taşıyıcının göstereceği **en yüksek özeni** göstermesine rağmen kaçınamayacağı ve sonuçlarını önleyemeyeceği' sebeplerin varlığını ispatlayarak sorumluluktan kurtulabilir. Buna karşılık hasar; gönderenin **yetersiz ambalajlamasından**, hatalı yükleme/istiflemesinden veya eşyanın kendi doğal bozulma niteliğinden (TTK m. 878) kaynaklanmışsa taşıyıcı sorumlu tutulamaz.
- Açık Hasar Bildirimi (TTK m. 889): Hasar dıştan belli ise en geç teslim anında taşıma senedine (irsaliyeye) şerh düşülmelidir
- Gizli Hasar Bildirimi: Dıştan belli olmayan hasarlarda teslimden itibaren **7 gün içinde** yazılı bildirim yapılmalıdır
- Frigorifik Taşımalar: Termograf (ısı kayıt cihazı) çıktılarının alınması ve yükleme anındaki ürün iç sıcaklığının sevk irsaliyesine yazılması
- Sorumluluk Sınırı (TTK m. 882): Ağır kusur yoksa tazminat, eşyanın brüt ağırlığının her bir kilogramı için **8,33 SDR (Özel Çekme Hakkı)** ile sınırlıdır
2. 1 Yıllık Kısa Zamanaşımı Süresi (TTK m. 855)
Taşıma hukukunda en çok hak kaybına yol açan kural zamanaşımıdır: TTK m. 855 uyarınca taşımadan doğan tüm istemler **1 yılda** (kasıt veya pervasızca/ağır kusur halinde 3 yılda) zamanaşımına uğrar. Süre, eşyanın teslim edildiği tarihten itibaren başlar.
Emtia Nakliyat Sigortası ile Taşıyıcı Sorumluluk Sigortası farkı
Mal sahibinin yaptırdığı Emtia Nakliyat Sigortası zararı mal sahibine öder ve ardından kusurlu nakliyeciye rücu davası açar. Nakliyecinin bu rücu davasından korunması için kendi 'Taşıyıcı Mali Sorumluluk Sigortası' poliçesine sahip olması gerekir.
Önleyici Hukuk & Dava Yönetimi
İşletmenizin sözleşme ve idari süreçlerini riske atmayın.
Nevşehir ve Kapadokya bölgesindeki ticari uyuşmazlıklarınız için belge üzerinden ön değerlendirme talep edebilirsiniz.
Resmî Mevzuat ve Kurum Kaynakları
- 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu (m. 23 Ticari Satış, m. 89 Cari Hesap, m. 850 Taşıma İşleri)
- 4925 Sayılı Karayolu Taşıma Kanunu — Mevzuat Bilgi Sistemi
Yasal Bilgilendirme: Bu makale ve içerisindeki örnek sözleşme maddeleri, 1136 sayılı Avukatlık Kanunu ve Türkiye Barolar Birliği meslek kuralları çerçevesinde yalnızca genel hukuki bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Somut bir uyuşmazlıkta sözleşme metinleri, idari tebligatlar, tapu/ruhsat kayıtları ve süreler bizzat avukat tarafından incelenmeden işlem yapılmamalıdır.