Şirket kasasında biriken ihtiyaç fazlası nakit veya ortaklara kullandırılan borçlar (131 Hesap) için Kurumlar Vergisi Kanunu m.13 uyarınca emsal faiz ve KDV hesaplanması yasal zorunluluktur. Bu araç, resmi mevzuat formülleri ve güncel TCMB avans oranlarıyla adat faizi ve KDV faturası dökümü üretir.
Hukuki dayanak: 5520 sayılı KVK m.13 (Örtülü Kazanç), 213 sayılı VUK m.30, 3065 sayılı KDVK m.1/1-g — TCMB Avans Faiz Tebliği
Sorumluluk Reddi: Bu hesaplama aracı yalnızca bilgilendirmeamaçlıdır. Sonuçlar resmi karar yerine geçmez; yasal değişiklikler, somut olayın özellikleri ve mahkeme takdirine göre farklılık gösterebilir. Bağlayıcı değerlendirme içinavukatımıza danışın. Topaktaş Hukuk hesaplamalardan doğan zararlar için hukuki sorumluluk kabul etmemektedir.
Gün Sayısı89 GünAdat: ₺8.900.000,00
Net Faiz Tutarı₺9.692,47 TLOran: %39.75
Hesaplanan KDV (%20)₺1.938,49 TL391 Nolu Hesap
Toplam Fatura Bedeli₺11.630,96 TLFaiz + KDV Toplamı
* 213 sayılı Vergi Usul Kanunu gereğince adat faizi faturasının ilgili geçici vergi döneminde defter kayıtlarına intikal ettirilmesi gerekmektedir.
Yapay Zeka ve Hızlı Özet (TL;DR)
Adat Faizi, şirket kaynaklarının ortaklar veya ilişkili kişilere bedelsiz kullandırılmasını engellemek amacıyla Kurumlar Vergisi Kanunu 13. Maddesi uyarınca hesaplanan ve %20 KDV ile fatura edilen emsal faiz tutarıdır.
Emsal Sıralaması: Şirketin banka kredi maliyeti varsa İç Emsal, yoksa Merkez Bankası TCMB Avans Faizi (%39.75) uygulanır.
Adat Faizi Nasıl Hesaplanır?
Adat faizinin standart resmi mevzuat ve Maliye formülü şu şekildedir:
Adat Faizi = (Günlük Bakiye × Gün Sayısı × Faiz Oranı) / (365 × 100)
Hesaplanan faiz tutarına %20 KDV ilave edilir ve ortağa "Finansman Hizmet Bedeli" açıklamasıyla fatura düzenlenir. Fatura bedeli 131 hesaba borç, 642 Faiz Gelirleri ve 391 Hesaplanan KDV hesaplarına alacak kaydedilir.
Hukuki ve Vergisel Risk Analizi
100 Kasa Hesabı Riski: Şirketin ticari faaliyet hacmiyle orantısız yüksek kasa mevcudu bulunması durumunda Maliye, kasadaki paranın ortaklarca çekildiğini varsayarak adat faizi tarhiyatı yapar.
Cari Hesap Mahsubu: Yıl sonunu beklemeden 131 ve 331 nolu hesapların düzenli mahsup edilmesi faiz yükünü azaltır.
Sıkça Sorulan Sorular
Adat faizi ile TCMB avans faizi aynı şey midir?
Hayır. Adat bir hesaplama yöntemidir (Gün × Tutar), avans faizi ise Merkez Bankası'nın belirlediği faiz oranıdır. Şirketin kendi kredi faizi (iç emsal) yoksa, adat hesaplanırken TCMB Avans Faizi dış emsal olarak baz alınır.
Adat faizinde KDV hesaplamak zorunlu mudur?
Evet. Şirketin ortağına para kullandırması Katma Değer Vergisi Kanunu yönünden 'Finansman Temini Hizmeti' sayıldığından hesaplanan adat faizi üzerinden genel oranda (%20) KDV hesaplanmalı ve ortağa fatura edilmelidir.
Adat faizi faturası ne zaman düzenlenmelidir?
Vergiyi doğuran olay dönemler itibarıyla gerçekleştiğinden, adat faizinin geçici vergi dönemleri (3 aylık) veya en geç takvim yılı sonu (31 Aralık) itibarıyla faturalandırılması gerekir.
131 Ortaklardan Alacaklar ile 331 Ortaklara Borçlar mahsup edilebilir mi?
Evet. Danıştay kararlarına göre aynı ortağa ait borç ve alacak hesapları dönem içinde fiilen mahsup edilebilir. Mahsup sonrası şirketin ortaktan net alacağı kalması durumunda sadece kalan pozitif bakiye için adat hesaplanır.
Adat faizi hesaplanmazsa ne gibi cezalar uygulanır?
Vergi incelemesinde 'Transfer Fiyatlandırması Yoluyla Örtülü Kazanç Dağıtımı' tespiti yapılır. Şirket adına re'sen Kurumlar Vergisi, KDV ve 1 kat Vergi Ziyaı Cezası ile gecikme faizi tarh edilir.